چکیده: (371 مشاهده)
مس بهعنوان یک ریزمغذی میکروالمنت برای ماهیان ضروری است که میتوانند آن را از محیط آبی یا جیره غذایی بهدست بیاورند. از طرف دیگر سولفاتمس یک جلبککش موثر برای کنترل جلبک در مزارع پرورش ماهی است. بههمین منظور آزمایش سمیت برای پیشبینی غلظتهای ایمن از مواد شیمیایی محیطزیست ضروری بهنظر میرسد. هدف از مطالعه حاضر بررسی مقایسه آسیبشناسی و نرخ مرگ و میر گونههای مختلف ماهی (کپورمعمولی Cyprinus carpio؛ کلمه خزری Rutilus caspicus؛ قزل آلای رنگین کمان Onchorhynchus mykiss)، در مواجهه با سمیت مس تحت آزمونهای سمیت بود. تمامی آزمایشات به روش آبساکن و بهمدت 96 ساعت اجرا شده است. از نمک سولفاتمس در آزمایشات استفاده شده است. در تمامی آزمایشات یک گروه بهعنوان شاهد (بدون نظر گرفتن ماده سمی) در نظر گرفته شده است. جهت بررسی ضایعات ناشی از مسمومیت از بافتهای کبد، کلیه و آبشش مقاطع بافتی تهیه شده است.
آزمایشات گوناگون نشان داد، نرخ مرگ و میر گونههای مختلف ماهی در مواجهه با سمیتمس، براساس گونه، نوع آزمایش (حاد، مزمن)، مدت زمان در معرض قرارگیری، نوع ماده سمی متفاوت میباشد. ماهی قزل آلای رنگینکمان بیشترین میزان حساسیت و ماهی کپورمعمولی کمترین حساسیت را درمواجهه به سمیت مس دارند. در آزمایشهای مختلف، یافتههای هیستوپاتولوژیک نشان داد که ضایعات عمده در بافتها شامل خونریزی، پرخونی، هیپرپلازی و نکروز سلولهای اپیتلیال، دژنره شدن و نکروز سلولهای کبدی است. در تمامی مطالعات مشخص شده است که با افزایش غلظت و زمان قرارگرفتن در معرض سولفاتمس، علائم پاتولوژیک در بافتهای نمونهبرداری شده افزایش مییابد. بطورکلی نتایج نشان داده است، حضور فلزات سمی در آب سبب بروز تظاهرات رفتاری و بافتی خواهد شد. با استفاده از آزمونهای سمیت، میتوان ضمن تعیین دوز دقیق مرگآور هر گونه، جهت اصلاح مدیریت مزارع و مطالعات اکولوژِیکی بهرهمند شد.
نوع مطالعه:
گزارش مورد |
موضوع مقاله:
عمومى دریافت: 1403/11/16 | پذیرش: 1404/2/1 | انتشار: 1404/2/7