گروه بهداشت بیماریهای آبزیان، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کازرون، فارس، ایران
چکیده: (368 مشاهده)
بازسازی اندامهای پیچیده در مهرهداران بالغ، یکی از چالشبرانگیزترین مسائل زیستپزشکی محسوب میشود. در این میان، اکسولوتل (Ambystoma mexicanum) بهعنوان مدلی منحصربهفرد با توانایی بازسازی کامل اندامهای حرکتی، نخاع، قلب و مغز، بستری ارزشمند برای مطالعه مکانیسمهای زیستی بازسازی فراهم کرده است. این پژوهش با هدف تحلیل جامع و چندلایه فرآیند بازسازی اندام در اکسولوتل طراحی شد و بر بررسی دینامیک سلولی، فعالیت مسیرهای سیگنالدهی، و تنظیمات ژنتیکی و اپیژنتیکی تمرکز داشت. نمونهبرداری در فازهای مختلف بازسازی (روزهای 0، 3، 7، 14، 21، 28) انجام شد. مطالعات هیستولوژیک، ایمونوهیستوشیمی، qRT-PCR و RNA-seq برای تحلیل بیان ژنهای کلیدی مانند fgf8, msx1, wnt5a وnotch1 بهکار رفت. نتایج نشان داد مسیرهای FGF، Wnt و Notch نقش محوری در تشکیل بلاستما و فعالسازی سلولهای بنیادی و پیشساز دارند. همچنین، آنالیز ترنسکریپتومی آشکار ساخت که تنظیم بیان ژنها تحت تأثیر تعامل بین فاکتورهای درونزاد، سیگنالهای محیطی و مکانیسمهای اپیژنتیکی قرار دارد. یافتهها نشاندهندهی هماهنگی پیچیده بین ماتریکس خارجسلولی، پاسخهای ایمنی و مسیرهای سیگنالدهی در بازسازی موفق اندام هستند. این مطالعه با ترسیم نمایی دقیق از مکانیسمهای زیستی بازسازی در اکسولوتل، چشمانداز تازهای برای توسعه درمانهای بازساختی در انسان فراهم میسازد و گامی مؤثر در جهت کاربردهای translational زیستشناسی بازسازی محسوب میشود.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
شیلات دریافت: 1403/6/30 | پذیرش: 1403/9/10 | انتشار: 1403/9/10