Marine Biology

fa تغییرات پارامترهای رشد، شاخص‌ آسیب‌پذیری صیادی (FV) و پتانسیل رشد جمعیت (FP) ماهی زرده (Euthynnus affinis) طی دهه های گذشته در آب‌های شمالی دریای عمان (استان سیستان و بلوچستان) Changes In Growth Parameters, Fishing Vulnerability Index (FV), and Population Growth Potential Index (FP) of Kawakawa (Euthynnus affinis) Over The Past Decades In the Northern Waters of The Oman Sea (Sistan and Baluchestan Province) شیلات Fisheries گزارش مورد case report خلیج فارس و دریای عمان میزبان گونه‌های متنوعی از آبزیان هستند که در میان آن‌ها، تون‌ماهیان از اهمیت ویژه‌ای برخوردارند. ماهی زرده (کاواکاوا، Euthynnus affinis) یکی از تون‌ماهیانی است که طی سال‌های گذشته میزان صید آن افزایش نشان می‌دهد. داده‌های مورد نیاز از طریق نمونه‌برداری ماهانه و زیست‌سنجی ماهیان تخلیه‌شده در چهار بندر صیادی اصلی (پسابندر، بریس، کنارک و پزم) در دو بازه زمانی ۱۳۷۳ و ۱۴۰۳ جمع‌آوری شد. نتایج نشان داد که پارامترهای رشد این گونه در سال ۱۴۰۳ نسبت به سال پایه (۱۳۷۳) تغییرات آماری معناداری داشته است: طول بی‌نهایت (∞L) از ۸۵ سانتیمتر به ۸۴ سانتیمتر کاهش یافت، ضریب رشد (K) از ۰/۳۰ به ۰/۴۱ در سال افزایش یافت، شاخص عملکرد رشد (Φ′) از ۳/۳۵ به ۳/۴۶ افزایش یافت و زمان طول صفر (t₀) از ۰/۴- به ۰/۳- تغییر کرد. این تغییرات الگویی از تسریع رشد، به‌ویژه در سال‌های اولیه زندگی، را نشان می‌دهد. همچنین، مقادیر شاخص‌های FV و FP در بازه ۱۳۷۳ تا ۱۴۰۳ حاکی از آن است که اگرچه آسیب‌پذیری جمعیت اندکی کاهش یافته (از ۳۶ به ۳۳)، اما پتانسیل رشد و بازیابی جمعیت همچنان در سطح مطلوبی حفظ شده است (FP حدود ۷۰). این تغییرات احتمالاً تحت تأثیر عواملی مانند افزایش شدید فشار صیادی (افزایش ۱۸ برابری صید در استان سیستان و بلوچستان طی دوره مطالعه)، تغییرات شرایط محیطی و اکولوژیکی رخ داده است. بر اساس این یافته‌ها، به نظر می‌رسد میزان برداشت از ذخیره ماهی زرده به حداکثر ظرفیت مجاز پایدار نزدیک شده و هرگونه افزایش تلاش صیادی می‌تواند پایداری این ذخیره را در بلندمدت با مخاطره مواجه سازد. این اطلاعات می‌تواند برای مدیران و کارشناسان شیلاتی در جهت اتخاذ تصمیم‌های مدیریتی اصولی، تعیین سطوح مجاز صید، بازنگری در ابزارهای صید و تقویت نظام پایش، به منظور تضمین پایداری ذخایر این گونه باارزش، مفید واقع شود.   The Persian Gulf and the Oman Sea host a diverse range of aquatic species, among which tuna is of particular importance. Kawakawa (Euthynnus affinis) is one such tuna species whose catch has shown an increasing trend in recent years. Required data were collected through monthly sampling and biometry of fish unloaded at four major fishing ports (Pasabandar, Beris, Konarak, and Pozm) during two distinct periods: 1994 and 2024. Growth parameters including asymptotic length (L∞), growth coefficient (K), and theoretical age at zero length (t₀) were calculated using the Powell-Wetherall method, the ELEFAN optimization approach (in the R software), and Pauly’s empirical formula. Furthermore, the Fishing Vulnerability Index (FV) and Population Growth Potential Index (FP) were estimated based on fuzzy logic, combining habitat and population characteristics of the species. The results revealed statistically significant changes in the growth parameters of this species in 2024 compared to the base year (1994): the asymptotic length (L∞) decreased from 85 cm to 84 cm, the growth coefficient (K) increased from 0.30 to 0.41 per year, the growth performance index (Φ′) increased from 3.35 to 3.46, and the theoretical age at zero length (t₀) changed from -0.4 to -0.3. These changes indicate a pattern of accelerated growth, especially in the early years of life. Furthermore, the values of the Fishing Vulnerability (FV) and Population Growth Potential (FP) indices between 2001 and 2024 suggest that while the population's vulnerability has slightly decreased (from 36 to 33), its growth and recovery potential has remained at a favorable level (FP around 70). These changes are likely influenced by factors such as a dramatic increase in fishing pressure (an 18-fold increase in catch in Sistan and Baluchestan Province during the study period), as well as changes in environmental and ecological conditions. Based on these findings, it appears that the harvest from the Kawakawa stock is nearing its maximum sustainable level, and any increase in fishing effort could jeopardize the long-term sustainability of this stock. This information can be valuable for fisheries managers and experts in making informed management decisions, setting sustainable catch limits, revising fishing gear regulations, and enhancing monitoring systems to ensure the sustainability of this valuable stock. ماهی زرده, پارامترهای رشد, شاخص‌ آسیب‌پذیری صیادی (FV), پتانسیل رشد جمعیت (FP), دریای عمان. Euthynnus affinis, Growth Parameters, Fishing Vulnerability Index (FV), Population Growth Potential Index (FP), Oman Sea. 1 14 http://jmb.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-751-3&slc_lang=fa&sid=1 Ahmadreza Hashemi احمدرضا هاشمی Seyedahmad91@gmail.com 10031947532846008156 10031947532846008156 Yes Offshore Fisheries Research Center, Iranian Fisheries Science Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Chabahar, Iran. مرکز تحقیقات شیلاتی آب‌های دور، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، چابهار، ایران. Mastooreh Doustdar مسطوره دوستدار jexijit110@roratu.com 10031947532846008157 10031947532846008157 No Iranian Fisheries Science Research Institute, Agricultural Research, Education and Extension Organization, Tehran, Iran. موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران.