fa تشخیص افتراقی پنج گونه از اسفنج‌های مناطق بین کشندی جزیره هرمز (خلیج‌فارس) بر اساس بررسی ساختار اسپیکول با استفاده از میکروسکوپ الکترونی نگاره شیلات Fisheries پژوهشي Research <p class="Abstract" dir="RTL"><span b="" lang="FA" style="font-family:">اسفنج‌ها جانورانی چند سلولی و متعلق به شاخه پوریفرا هستند. هدف از مطالعه حاضر تشخیص افتراقی اسفنج‌های مناطق بین کشندی جزیره هرمز با استفاده مطالعه اسپیکول‌های آن‌ها توسط میکروسکوپ الکترونی نگاره بود. نمونه‌برداری اسفنج‌ها در فصول بهار و تابستان سال 1394 و از شش ایستگاه در مناطق بین کشندی جزیره هرمز</span><span dir="LTR"></span><span dir="LTR"></span><span dir="LTR" lang="FA"><span dir="LTR"></span><span dir="LTR"></span> </span><span b="" lang="FA" style="font-family:">و عمق کمتر از یک متر و بدون تجهیزات خاص انجام شد. نمونه‌ها بلافاصله فریز شده و به آزمایشگاه منتقل شدند. سپس، برش‌هایی نازکی از بخش‌های رآسی، میانی و قاعده‌ای پنج نمونه اسفنج مورد نظر تهیه و پس از هضم ماده آلی در مقاطع برداشت شده از اسفنج‌ها توسط اسید نیتریک، اسپیکول‌های آن‌ها توسط میکروسکوپ الکترونی نگاره مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد گونه‌های‌ </span><i><span dir="LTR">Haliclona </span></i><span dir="LTR">sp.</span><span dir="RTL"></span><span dir="RTL"></span><span b="" style="font-family:"><span dir="RTL"></span><span dir="RTL"></span> <span lang="FA">و </span></span><i><span dir="LTR">Niphates</span></i><span dir="LTR"> sp.</span><span dir="RTL"></span><span dir="RTL"></span><span b="" lang="FA" style="font-family:"><span dir="RTL"></span><span dir="RTL"></span> دارای اسپیکول‌های سیلیسی و سوزنی‌شکل و در انتها نوک‌تیز به همراه تار‌‌های اسپونژین (طول 95 میکرومتر)، گونه </span><i><span dir="LTR">Hemiasterella bouilloni</span></i><span dir="RTL"></span><span dir="RTL"></span><i><span b="" style="font-family:"><span dir="RTL"></span><span dir="RTL"></span> </span></i><span b="" lang="FA" style="font-family:">دارای اسپیکول‌های سیلیسی و ساختاری با انتهای نوک‌تیز و دی‌اکتین و سوزنی‌شکل به همراه تار‌‌های اسپونژین (طول 500-300 میکرومتر)، گونه </span><i><span dir="LTR">Ecionema solida</span></i><span dir="RTL"></span><span dir="RTL"></span><i><span b="" style="font-family:"><span dir="RTL"></span><span dir="RTL"></span> </span></i><span b="" lang="FA" style="font-family: ">دارای اسپیکول‌هایی از جنس سیلیس با طولی حدود 600-25 میکرومتر و مخلوطی از اسپیکول‌های سوزنی شکل با انتهایی نوک‌تیز، ته‌گرد و گرزی‌شکل در بستری از فیبر‌های اسپونژین و گونه </span><i><span dir="LTR">Chondrilla australiensis</span></i><span dir="RTL"></span><span dir="RTL"></span><i><span b="" style="font-family:"><span dir="RTL"></span><span dir="RTL"></span> </span></i><span b="" lang="FA" style="font-family: ">دارای اسپیکول‌هایی سیلیسی سوزنی شکل و در انتها نوک‌تیز به‌ همراه تار‌های اسپونژین (طول 600-100 میکرومتر) بودند. بنابراین، بررسی اسپیکول‌های اسفنج توسط میکروسکوپ الکترونی نگاره روش مناسبی برای شناسایی دقیق‌تر آن‌ها می‌باشد.</span></p> Sponges are multicellular animal and the members of the <a href="https://en.wikipedia.org/wiki/Phylum" title="Phylum">phylum</a> Porifera. Aim of present study was identification of the sponges from the tidal areas of Hormuz Island by scanning electron microscope (SEM). Sampling was done from six stations in tidal areas of Hormuz Island without special instrument in spring and summer 2015. The samples were freezed and transferred to laboratory. The thin sections were prepared from apical, middle and basal parts of five identified sponges. After digesting of organic material, their spicules were evaluated by SEM. The length of siliceous spicules of <em>Haliclona </em>sp. and <em>Niphates </em>sp. were 95 &mu;m and needle-shaped, point-ended and were embed in spongin fibers. The siliceous spicules of <em>Hemiasterella bouilloni </em>were needle-shaped and point-ended spicules and 300-500&mu;m length with sponging. A mixture of siliceous and needle-shaped, point-ended, round-ended along with sponging fibers were observed in <em>Ecionemia solida. Chondrilla australiensis </em>had siliceous needle-shaped and point-ended spicules with100-600&mu;m along with spongin fibers. So, evaluation of spicules by Scanning Electron Microscope could be an appropriate method for more exact identification of sponges. اسفنج, اسپیکول, منطقه بین کشندی, جزیره هرمز, خلیج‌فارس, میکروسکوپ الکترونی نگاره. Sponges, Spicules, Inter-tidal zone, Hormuz Island, Persian Gulf, Scanning Electron Microscope 69 78 http://jmb.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-232-2&slc_lang=fa&sid=1 شادی مرامی زنوز 10031947532846004001 10031947532846004001 No دانشگاه آزاد اسلامی، ورامین پیشوا آریا اشجع اردلان 10031947532846004002 10031947532846004002 Yes دانشگاه آزاد اسلامی، تهران مریم عیدی 10031947532846004003 10031947532846004003 No دانشگاه آزاد اسلامی، ورامین پیشوا