fa بررسی شاخص های بوم شناختی و زیستی ماکروبنتوزهای ناحیه مصبی رودخانه‌ شیرود منتهی به دریای خزر شیلات Fisheries پژوهشي Research مصب‌ها مناطق اصلی عبوری بین رودخانه و زیستگاه‌های دریایی هستند. رودخانه شیرود در غرب استان مازندران واقع‌شده است. نمونه‌برداری از رسوبات به مدت یک سال (تیر 1391 تا خرداد 1392) به‌صورت ماهانه در 5 ایستگاه شامل دو ایستگاه در قسمت بالایی مصب، یک ایستگاه در دهانه مصب و دو ایستگاه در قسمت پایینی مصب و با سه تکرار با کمک نمونه‌بردار گرب ون وین با سطح مقطع 1/0 مترمربع انجام شد. شاخص‌های محیطی (شوری، pH، دما و عمق) در هر ایستگاه ثبت گردید. درمجموع 5182 عدد ماکروبنتوز متعلق به 15راسته، 25 خانواده از 36 جنس شناسایی شد. بیش‌ترین فراوانی مربوط به جنس Obesogammarus sp. با 36 درصد بود. بر اساس نتایج بدست آمده فاکتور شوری و عمق آب بر روی تراکم ماکروبنتوزها اثر معنی‌داری داشت؛ اما فاکتور pH بر روی تراکم و تنوع اثری معنی‌داری نداشت. همچنین افزایش و کاهش دما در ماهای مختلف سال باعث تغییر در تنوع و تراکم ماکروبنتوزها شد که بیش‌ترین و کم‌ترین تراکم به ترتیب در ماه تیر و دی و بیش‌ترین و کم‌ترین تنوع به ترتیب در ماه مهر و اسفند دیده شد. به‌طور میانگین بیش‌ترین توده زنده در ماه مرداد (61/1 گرم در مترمربع)، کمترین توده زنده در ماه اسفند (03/0 گرم در مترمربع) بود. جهت ارزیابی تنوع، غالبیت و غنای ماکروینتوزها منطقه موردمطالعه از شاخص شانون وینر، شاخص سیمپسون و شاخص مارگالف استفاده گردید. به‌طور میانگین بیش‌ترین و کم‌ترین شاخص شانون وینر به ترتیب ماه شهریور و اسفند؛ شاخص سیمپسون به ترتیب ماه خرداد و اسفند و شاخص مارگالف به ترتیب ماه دی و بهمن بود. به‌طور میانگین در طول یک سال شاخص تنوع گونه‌ای شانون وینر 83/0، غالبیت گونه‌ای سیمپسون 48/0 و غنای گونه‌ای مارگالف 42/2 به دست Estuaries are the main crossing areas between rivers and sea ecosystems. The Shirud River is located in the west of Mazandaran province. Sampling of sediments was done monthly for one year (Jul 2012- Jun 2013). Five stations were sampled, includes two stations in upper part, one station in delta of estuary and two stations in the sea. Environmental parameters such as salinity (ppt), pH, water temperature (C˚) and depth (cm) were recorded in any station. 5182 number macrobenthos were counted there were recognized 36 genera, 25 families and 15 orders. The most abundant recorded for Obesogammarus sp. as 36%. In accordance with the results, salinity and depth of water affect the density of Macrobenthos (p<0.05), however pH did not effect on density and diversity, though (P˃0.05). Also temperature changes cause modifications in density and diversity among different species of Macrobentozes during different months, so that the most and least density were recorded during July and January, respectively. The most and least diversity were shown during September and March (p<0.05). In average the most live mass was realized in August (1.61 gr/m2) and the least live mass was for March (0.03 gr/m2). The average ecological indices results are as follows: Shannon-Wiener 0.83 Simpsons Dominance 0.48 and Margalef Richness 2.42, there were a significant difference between indices during different months in a year (P<0.05). ماکروبنتوز, پراکنش, مصب, رودخانه شیرود, دریای خزر. Macrobenthos, Distribution, estuary, Shirud River, Caspian Sea. 81 96 http://jmb.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-205-7&slc_lang=fa&sid=1 Mostafa Bagheri Tavani مصطفی باقری توانی mostafa.bagheri@hotmail.com 10031947532846001936 10031947532846001936 Yes Hamid Reza Jamalzadeh حمیدرضا جمال‏ زاده 10031947532846001937 10031947532846001937 No