fa مقایسه برخی خصوصیات ریخت‌سنجی اتولیت ساجیتا در گونه‌های سوکلا (Rachycentron canadum)، گربه‌ماهی خاکی (Arius dussumieri)،گربه‌ماهی بزرگ (Arius thalassinus)، عروس‌ماهی نواری(Drepane longimana)و عروس‌ماهی منقوط(Drepane punctata) در آب‏های خلیج فارس و دریای عمان شیلات Fisheries پژوهشي Research این بررسی به منظور مطالعه شکل و پارامترهای ریخت‌سنجی اتولیت ساجیتا در 5 گونه سوکلا(Rachycentron canadum)، گربه‌ماهی خاکی (Arius dussumieri)، گربه‌ماهی بزرگ (Arius thalassinus)، عروس‌ماهی نواری(Drepane longimana)و عروس‏ماهی منقوط(Drepane punctata) در آب‌های خلیج فارس و دریای عمان انجام پذیرفت. نمونه‌برداری از مهر ماه 1390 تا دی ماه 1391 به طول انجامید. در طول این مدت تعداد 216نمونه از گونه‌های فوق صید و مورد مطالعه قرارگرفت. مدت زمان ترال‌کشی 2 الی 5/2 ساعت و عمق ترال‌کشی از 10 متر تا 100 متر به صورت روزانه در نظر گرفته شد. عملیات صید و نمونه‌برداری در طول 24 ساعت انجام پذیرفت. نمونه‌برداری از آب‌های استان خوزستان و بوشهر در پاییز و زمستان 1390 و از آب‌های استان هرمزگان و سیستان و بلوچستان در شهریور ماه 1391 انجام پذیرفت. خصوصیات زیست‏سنجی نمونه‌ها شامل طول کل، ‌طول چنگالی، وزن ماهی و همچنین شکل اتولیت و پارامترهای زیست‌سنجی اتولیت ساجیتا از جمله طول، عرض، وزن، محیط و مساحت اتولیت در مورد هر گونه به صورت جداگانه مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاکی از وجود اختلاف معنی‌دار در کلیه خصوصیات ریخت سنجی اتولیت ساجیتا در بین گونه‌های متفاوت بود. طول اتولیت و ارتفاع اتولیت در گونه‌های A. dussumieriوA. thalassinusاختلافمعنی‌دار نداشت (05/0P>)، ولی هر دو پارامتر در گونه‌های R. canadum،D. longimana و D. punctataاختلاف معنی‌دار نشان داد (05/0P<). دو پارامتر عرض اتولیت و وزن اتولیت در تمامی نمونه‌ها اختلاف معنی‌دار با هم نشان دادند (05/0P<). محیط اتولیت در گونه‌های A. dussumieriوA. thalassinusاختلاف معنی‌دار داشت (05/0P<) ولی در گونه‌های R. canadum،D. longimana و D. punctata اختلاف معنی‌دار نشان ندادند (05/0P>). مساحت اتولیت در گونه‌هایR. canadum، A. dussumieriوA. thalassinusاختلاف معنی‌دار داشتند(05/0P<)،ولی در گونه‌های D‏. longimanaو D. punctataاختلاف معنی‌دار نشان ندادند (05/0P>). بنابراین تفاوت‌های ساختاری اتولیت ساجیتا در گونه‌های مختلف می‌تواند در شناسایی گونه‌ای مورد استفاده قرار گیرد. This study aimed to comparison of morphometric characteristics of otolith inRachycentroncanadum, Arius dussumieri,Arius thalassinus,Drepanelongimana andDrepanepunctataof the Persian Gulf and Oman Sea. Sampling lasted from September 2011 to December 2012. During this period 216 specimens was cut and studied. Trawling time was 2-2½ hours and trawling depth was considered as 10-100 m daily. Catching and sampling operations was done within 24 hours. Sampling and catching was done in Khuzestan to Sistan and Baluchistan waters. All the fish were identified and their otolith was extracted to verify them. Investigation of otolith morphometric characteristics (length, breadth, weight, perimeter and area) was conducted. Data indicated correlation between most of the parameters in most of species. This shows significantly different between otolith width and otolith weight in all species (p<0.05). Otolith perimeter, otolith length and otolith highhad significantly different (p<0.05)in A. thalassinus and A. dussumieri but not in D. punctata, D. longimana and R. canadum(p>0.05). Otolithareashowed significant difference inR. canadum,A. thalassinus and A. dussumieri(p<0.05)but not in D. punctata, D. longimana(p>0.05).This study indicated that the particular characteristics of Sagitta are useful in identification of these species. اتولیت, ریخت‏سنجی, خلیج فارس, دریای عمان. Otolith, Rachycentroncanadum, Arius dussumieri,Arius thalassinusDrepanelongiman,Drepanepunctata, Persian Gulf, Oman Sea. 73 86 http://jmb.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-74-2&slc_lang=fa&sid=1 Narges Javadzadeh نرگس جوادزاده nargesjavadzadeh@yahoo.com 10031947532846001509 10031947532846001509 Yes Negar Gotbedin نگار قطب الدین 10031947532846001510 10031947532846001510 No Mohammad Tagi Azhir محمد تقی آژیر 10031947532846001511 10031947532846001511 No