fa ارزیابی ریسک جیوه ی ناشی از مصرف گونه های آبزی خوراکی، ماهی حلوای سیاه (Parastromateus niger)، میگوی سفید هندی (Fenneropenaeus indicus)، میگوی پا سفید (Lithopenaeus vannamei) و خرچنگ دراز (Astacus leptodactylus) تخصصي Special پژوهشي Research در بین آلاینده هایی که وارد اکوسیستم های آبی می شوند، فلزات سنگین به علت اثرات سمی و ایجاد تجمع زیستی از خطرناک ترین آلاینده ها محسوب می شوند. این آلاینده ها قادرند مسمویت‏های مزمن و بعضاً حاد خطرناکی را در انسان ایجاد نمایند. جیوه یکی از سمی ترین فلزات سنگین است که می‏تواند در طول زنجیره ی غذایی افزایش یافته و در نهایت وارد بدن انسان شود. در این مطالعه به اندازه گیری غلظت جیوه در چهار گونه ی آبزی به نام های ماهی حلوا سیاه (<em>Parastromateus niger</em>)، میگوی پاسفید (<em>Lithopenaeus</em> <em>vannamei</em>)، میگوی سفید هندی (<em>Fenneropenaeus indicus</em>) و خرچنگ درازآب شیرین (<em>Astacus Leptodactylus</em>) پرداخته شد و ریسک مصرف هر یک از این خوراک های دریایی ارزیابی شد. نمونه ها از بازار تهران تهیه شد و از روش هضم تر جهت آماده سازی نمونه های عضله استفاده گشت. غلظت جیوه ی موجود در هر نمونه از طریق تکنیک بخار سرد و دستگاه جذب اتمی تعیین گردید. میانگین غلظت جیوه در عضله ی گونه ها به ترتیب 331/0، 323/0، 346/0 و 113/0 میکروگرم بر گرم وزن تر محاسبه شد که در حدود مقادیر استانداردهای اعلام شده توسط سازمان های جهانی نظیر WHO، FAO و FDA بود. شاخص HQ برای همه ی گونه ها کمتراز۱ به دست آمد. بنابراین مصرفاین غذاهای دریایی خطر جدیبرایسلامت مصرف کنندگان از نظر میزان جیوه محسوب نمی شود. Among the pollutants inaquatic ecosystems, heavy metalsare considereddangerouspollutants due to theirtoxic effectsand bioaccumulation in organisms. They can cause chronicand acutepoisoning when consumed by human. Mercury is one of the most toxic metals, which can accumulate in a food chain and in the most top of it, the human body. Inthisstudyconcentrations ofmercury were measured infour speciesofaquaticorganisms, black pomfret, white Indian prawn, white leg shrimp and crayfish andthe consumptionrisk assessment for each of theseseafood species were assessed. Samples were obtained from Tehran market and the muscles of species were dissected and wetdigested. The concentrations of mercury insolutions were determined usingcold vaportechnique andatomic absorption spectroscopy. The average concentrations of mercury in muscle of the species were0.331, 0.323, 0.346 and 0.113 μg g-1 wet weight, respectively. These concentrations were within standard levels determined by the international organizations such asWHO,FAO, EPA, FDA, EC and MAFF. HQ index was below 1 for all species. Therefore, the consumption of these seafood species is not a serious threat to the consumer’s health in terms ofmercury concentration. آبزیان, فلزات سنگین, جیوه, ارزیابی ریسک Aquatic, Heavy Metals, Mercury, Risk Assessment 63 70 http://jmb.ahvaz.iau.ir/browse.php?a_code=A-10-196-1&slc_lang=fa&sid=1 Zohreh Ahmadi Kordestani زهره احمدی کردستانی 1003194753284600943 1003194753284600943 No M.Sc Student of Environmental Science, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Tehran, Iran دانشگاه تهران، دانشکده منابع طبیعی، دانشجوی کارشناسی ارشد محیط زیست، تهران، ایران Amirhossein Hamidian امیرحسین حمیدیان a.hamidian@ut.ac.ir 1003194753284600944 1003194753284600944 Yes Department of Environmental Sciences, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Tehran, Iran دانشگاه تهران، دانشکده منابع طبیعی، استادیار گروه محیط زیست، تهران، ایران Seyed Vali Hosseini سید ولی حسینی 1003194753284600945 1003194753284600945 No Department of Fisheries, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Tehran, Iran دانشگاه تهران، دانشکده منابع طبیعی، استادیار گروه شیلات، تهران، ایران Sohrab Ashrafi سهراب اشرفی 1003194753284600946 1003194753284600946 No Department of Environmental Sciences, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Tehran, Iran دانشگاه تهران، دانشکده منابع طبیعی، استادیار گروه محیط زیست، تهران، ایران