مجله علمی پژوهشی زیست شناسی دریا

رهایش هدفمند واکسن‌ها و مواد محرک ایمنی در آبزیان به‌منظور ارتقای سطح سلامت و کاهش تلفات ناشی از بیماری‌ها، یکی از چالش‌های اصلی در صنعت آبزی‌پروری مدرن است. در این راستا، استفاده از نانوذرات پلیمری چندکاره به‌عنوان سامانه‌های انتقال دارو و واکسن، افق‌های نوینی را در بهبود پاسخ ایمنی و اثربخشی واکسیناسیون آبزیان گشوده است. این نانوذرات، قابلیت بارگیری هم‌زمان ترکیبات زیست‌فعال متعدد، پایداری در محیط‌های آبی، و رهایش کنترل‌شده و پاسخ‌دهنده به محرک‌های خاص را دارا هستند. افزون‌بر این، زیست‌تخریب‌پذیری و زیست‌سازگاری پلیمرهای به‌کاررفته، احتمال تجمع زیستی و سمیت را به‌حداقل می‌رساند. در این مقاله، ضمن بررسی ویژگی‌های فیزیکوشیمیایی نانوذرات پلیمری چندکاره، به کاربردهای نوین آن‌ها در رهایش هم‌زمان واکسن‌ها و ادجوانت‌های ایمنی در گونه‌های مختلف ماهیان پرورشی پرداخته می‌شود. همچنین، چالش‌های فنی، محدودیت‌های زیست‌محیطی و آینده‌پژوهی در مسیر توسعه این فناوری تحلیل خواهد شد. این مطالعه با تکیه بر یافته‌های تجربی و مروری، چارچوبی علمی برای بهره‌گیری گسترده‌تر از نانوفناوری در مدیریت بیماری‌های آبزیان ارائه می‌دهد.